Buteleczki i moździerz z aptek oleśnickich
30.01.2010 r.

Podczas wykopków w okolicach rynku i w miejscach śmietników miejskich można odnaleźć pojemniki po zużytych lekarstwach. Wiedząc, że historia aptek oleśnickich sięga XVI wieku - znaleziska te mogą mieć dużą wartość poznawczą.

Pierwszy aptekarz oleśnicki, zwany alchemistą, był wspomniany w 1389 r. Napisano "Hinricus alchimista de Olsna". Prawdziwy aptekarz pojawił się w 1574 roku i założył aptekę "Pod Lwem". W 1826 roku, zapewne po jej spaleniu w wielkim pożarze Oleśnicy, kupił tę aptekę niejaki Oswald i jego rodzina prowadziła ją do 1919 r. Apteka ta szczyciła się Przywilejem Królewskim na jej działanie i przy każdej okazji właściele ten fakt podkreślali - nawet umieszczali na opakowaniach lekarstw.

W 1876 r. pojawiła sie potrzeba istnienia drugiej apteki. Piątego grudnia 1876 r. koncesję na prowadzenie apteki otrzymał Henryk Ressel. Miał on zrekompensować Ferdynadowi Oswaldowi, ówczesnemu właścicielowi apteki Pod Lwem, straty wywołane konkurencją. Również Oswald wpłynął na to, aby apteka H. Ressela znajdowała się poza murami miasta. Powstała ona 1. 10. 1877 r. przy obecnej ul. 3 Maja, w nieznanym jeszcze miejscu. Jednak zyski z działalności na przedmieściu były niewielkie. Wobec tego przeniesiono ją w 1882 roku na Rynek i tam pod nr 11 zaczęła dalszą działalność. Nosiła ona wówczas (jak i obecnie) nazwę "Pod Orłem" i dlatego nad wejściem znajdowała się rzeźba tego ptaka. Jednak F. Oswald, w obawie o zwiększoną utratę zysków, wniósł sprzeciw na nową rejonizację i rozpoczęły się procesy sądowe. Konflikty i procesy podłamały stan zdrowia H. Ressela, który wkrótce zmarł.

Pamiątką po tym okresie istnienia obu aptek są dwie buteleczki, będące własnością kolekcjonera oleśnickiego J. K.

Buteleczka z apteki Pod Lwem.
F. OSWALD
PRIVIL  APOTHEKE
OELS
Buteleczka z apteki Pod Orłem.
ADLER- APOTHEKE
H. RESSEL OELS

Początkowo ww kolekcjoner stał się właścicielem buteleczk z apteki "Pod Orłem". A niedawno, dodatkowo buteleczki z apteki "Pod Lwem". Buteleczka z apteki Pod Lwem może pochodzić z okresu sprzed 1920 r. Druga z lat 1877-1883.

Dodano 19.07.2011 r.
Będąc w aptece Pod Orłem zobaczyłem duży moździerz, stojący wysoko na półce, na tabliczce którego zdołałem odczytać napis Ring 11 Oels. Zrozumiałem, że pochodzi on z tej właśnie apteki, która za rok będzie obchodzić 130 lecie istnienia pod adresem Rynek 11. Po uzyskaniu zgody zrobiłem zdjęcie moździerza.

Na tabliczce moździerza można odczytać dalszą historię apteki. Po śmierci w 1882 r. H. Ressela - prowadziło ją kolejno trzech aptekarzy. W 1907 r. kupuje ją Erwin Strube, którego nazwisko widnieje na wyżej pokazanej tabliczce. Wymienia go jeszcze książka adresowa z 1921 r. Po jego śmierci w 1929 r. r. przejął aptekę jego zięć Walter Schäfer, którego nazwisko także widnieje na tabliczce. W książce adresowej 1935/1936 również jest wymieniany jako aptekarz. Prowadził ją podobno do 1938 r. Co było dalej - jeszcze nie wiem. Nie wiem też co oznaczają skrótowce(?) INH i INSCh.

Z tej historii może również wynikać, że tabliczka pochodzi sprzed 1929 r. Czy z tego okresu pochodzi również moździerz? Może na dnie widnieje data jego wykonania?

Informację o historii aptek oleśnickich uzyskałem od archeologa Edwarda Drużyłowskiego, który wielokrotnie odnajdywał w Oleśnicy ślady po działalności aptek z XIX wieku.

Dodano 20.07.2011
Pan Paweł Szczegodziński sądzi, że skrót INH pochodzi od Inhaber - właściciel. Zazwyczaj skrót ten pisano jako inh. Próbowałem szukać INH jako inicjałów organizacji zrzeszającej aptekarzy.
Nie zauważyłem też literki kończącej drugi skrót - całość INSChL - tu Pan Paweł odczytał in Schl czyli na Śląsku. Dziękuję! Ogólnie stwierdzając, cały ten tekst był wykonany przez początkującego rytownika, który dodatkowo stosował niespotykaną zbitkę liter w skrótach.

Analogicznie jak Pan Paweł - skróty odczytała Pani Magorzata Surma (od kilku dni mgr historii) - dziękuję!

Dodatkowo można sądzić, że podczas rytowania tabliczki żył i może pracował w aptece E. Strube.


Od autora Lokacja miasta Oleśnica piastowska Oleśnica Podiebradów Oleśnica Wirtembergów
Oleśnica za Welfów
Oleśnica po 1885 r. Historia miasta w skrócie Zamek oleśnicki Kościół zamkowy
Inne zabytki Fortyfikacje Herb Oleśnicy Herby księstw Drukarnie Ciekawostki (ponad 400 tematów)
Książęce krypty
Kary - pręgierz i szubienica Pomniki Wojsko w Oleśnicy NumizmatyWalki w 1945 r.
Renowacje zabytków Biografie znanych osób Zasłużeni dla Oleśnicy Artyści oleśniccy
Autorzy Rysowali Oleśnicę Fotograficy Wspomnienia osadników Mapy
Co pod ziemią? Landsmannschaft Oels Wydawnictwa oleśnickie Recenzje
Bibliografia Linki Podziękowania Księga gości Dopisz się do księgi Zauważyli nas
Alte Postkarten - widokówki Fotografie miastaRysunki Interpelacje radnych Odeszli
Nowości
Szukam sponsora do wydania książki