2. Czatownia

Stosunkowo niewygodna i niewielka wieżyczka czatowni została dostawiona do odcinków murów kurtynowych ok. 1400 r. - być może w związku z modernizacją i rozbudową umocnień. Po kolejnej modernizacji w związku z odbudową muru po 1432 r. (najazd husytów i zniszczenie miasta podpalonego przez ks. Konrada Kątskiego i ks. Konrada Białego) wieżyczka (czatownia) dostosowana została do broni palnej.

Trzy boki czatowni dobudowane od strony południowej do odcinka muru kurtynowego w pobliżu - na północ - wieży Bramy Wrocławskiej. Boki te o grubości ok. 60 cm wzniesione zostały z cegły gotyckiej o wymiarach 9-10/11-12/24,5-25.5 cm. [4]. Brak powiązania z murem kurtynowym świadczy o dobudowaniu wieżyczki do wcześniejszego muru kurtynowego. Pierwotnie był tu zapewne pomost bojowy (być może z zadaszeniem w formie hełmu ceglanego lub gontowego) ze stanowiskami obserwacyjnymi i strzeleckimi. Górna część została rozebrana zapewne już w XVII wieku.

Rzut poziomy czatowni z murów obronnych Oleśnicy. Autor. M. Przyłęcki

Widok czołowy czatowni. Widoczny otwór obserwacyjny.

czatownia z murów bogatego, dużego miasta. Autor. J. Bogdanowicz

	fot. Jacek Nienałtowski
fot. Jacek Nienałtowski Widok ogólny na mur z czatownią. Z prawej pokazano widok boczny na czatownię. Widoczny otwór obserwacyjny.

Stare zdjęcie czatowni - widać różnice w wysokości murów miejskich i jakiś mur lub budowlę stojąca za murem.

W trakcie ostatnich tygodni wojny trzydziestoletniej generał A. Wittenberg dowódca oddziałów szwedzkich, które opanowały miasto, rozkazał zdemontować i częściowo zburzyć fortyfikacje miasta. W tym czasie likwidowano górne partie wieży, murów i zasypywano fosy.

Bibliografia

1. Bogdanowski J. Architektura obronna w krajobrazie Polski. PWN. 2002 r.
2. Mrozowicz W., Wiszewski P. Oleśnica od czasów najdawniejszych po współczesnośc. Atut. Wrocław 2006
3. Przyłęcki M. Mury obronne miast Dolnego Śląska. Wrocław 1966
4. Przyłęcki M. Cykl artykułów w Panoramie Oleśnickiej nr 37, 39, 41, 44, 46 z 1994 r.
5. Len R. Miasto znane i nieznane czyli oleśnicki rekonesans "śląskiego Robinsona". Wyd. PiMBP w Oleśnicy 1999

Od autora • Początki miasta • Oleśnica piastowska • Oleśnica Podiebradów • Oleśnica Wirtembergów •
Oleśnica w XIX w. • Fortyfikacje miejskie • Księstwo oleśnickie • Herb Oleśnicy • Herb księstwa oleśnickiego •
Herby • Zamek oleśnicki • Kościół zamkowy • Zabytki • Pręgierz i szubienica • Drukarnie • Renowacje i zamierzenia •
Książęce krypty • Pomniki oleśnickie • Numizmaty • Walki o Oleśnicę 1945 r. • Wspomnienia osadników •
Kalendarium • Zasłużeni dla Oleśnicy • Biografie historyczne • Oleśniccy autorzy • Mapki miasta • Widokówki •
Zagadki • Rozmaitości • Co pod ziemią? • Podziękowania • Landsmannschaft Oels • Bibliografia • Linki