Zagadkowy piec w Zamku oleśnickim

 Liczne przebudowy wnętrz zamkowych, brak ilustracji, opisów itp. nie pozwalają sądzić, jak wyglądał system ogrzewania pomieszczeń zamkowych. Nie zachowały się nawet ślady rozmieszczenia pieców służących celom gospodarczym (do przygotowania posiłków, pieczenia chleba, wędzenia itp.). Tylko w trakcie remontów, wyzierają po skuciu tynków resztki zarysów pieców i/lub otwory, które potem okazują się być połączone z istniejącymi kominami.

Szkoda, że po takich odkryciach nie prowadzono badań. Dzisiaj tylko ich świadkowie wiedzą, że pod położonym nowym tynkiem kryją się jakieś ślady. Niestety, nie zostały one opisane i sfotografowane - ulegną zapomnieniu.

Zdarzył się jednak przypadek, gdy pracownicy zamku (pod kierownictwem Z. Napartego), chcąc odsłonić stare ściany ceglane spod tynku (aby pokazać zwiedzającym), przypadkowo odkryli ślady pieca. Widać to na poniższych zdjęciach.

Pomieszczenie recepcji zamku. Widok po usunięciu warstwy tynku.
Odkryty otwór obudowano kominkiem. Zapewne kiedyś był w tym miejscu kominek lub piec.

Otwór ten został spenetrowany i okazało się, że łączy się on szerokim kanałem kominowym z czymś podobnym do jakiegoś pieca, znajdującego się piętro wyżej. Również spenetrowano tą drogą piec od wnętrza, gdyż jest on na tyle duży, że może do niego swobodnie wejść szczupły mężczyzna.

Widok "pieca" od przodu.
Widok z boku.
Schemat pieca i otworów.

Nie miałem czasu, ani możliwości wykonania pomiarów i zdjęć dobrym aparatem. Piec ten ma około 4 metrów wysokości, szerokość ok. 2,5-3 m i głębokość ok. 3-3.5 m.

Na bardzo przybliżonym schemacie, widocznym wyżej z prawej, pokazałem otwór znajdujący się w pomieszczeniu recepcji (obudowany kominkiem), przewód kominowy prowadzący do pieca, jego prawdopodobne wnętrze i komin, wystający nad dach. Być może, że piwnica leżąca pod pomieszczeniem recepcji również była sprzęgnięta z tym piecem lub kominem.

Nie wiadomo, do jakich celów był on używany. Może służył do wędzenia? Prawdopodobnie miał jakiś otwór do wkładania/wyjmowania zawartości. Być może, że ten otwór został zamurowany (zatynkowany). Niewykluczone, że piec służył do ogrzewania dużego pomieszczenia.

Jest to wstępny opis tego pieca. Więcej będzie wiadomo, gdy odezwą się osoby biorący udział w odkryciu wejścia do niego lub znający inne podobne piece. Może znajdą się plany tych pomieszczeń z zaznaczonymi wymiarami.

Z lewej pokazałem zdjęcie części skrzydła północnego. Na parterze mieści się obecnie recepcja zamku, wyżej znajduje się pomieszczenie magazynowe, mieszczące pokazany wyżej piec. Ponad pochyłym dachem widoczny jest komin, wcinający się w ścianę sąsiedniego budynku.

Budynek ten wybudowany w XVIII wieku, pełnił rolę pomocniczą, służył administracji zamku. Wg rysunku F.B. Wernera był kiedyś wyższy i miał płaski dach.

Zobacz również: http://www.olesnica.org/Budowa_skrzydloPolnocne.htm