Odwach w Ratuszu

W 1850 Oleśnica staje się miastem garnizonowym i zaczynają się pojawiać w mieście jednostki wojskowe, które mają zostać "zadomowione". Wobec braku koszar, jednostki były rozlokowane po większych gospodarstwach rolnych, salach itp., a żołnierze często w poszczególnych domach. Powodowało to rozluźnienie dyscypliny - pijaństwo, burdy, występowanie w niekompletnym umundurowaniu itp. Dlatego, aby także zdyscyplinować żołnierzy, musiał istnieć tzw. Odwach (wache - straż, wartownia). Czyli budynek lub pomieszczenie mieszczące siedzibę warty garnizonu, wraz z aresztem i pomieszczeniem oficera dyżurnego miasta. W XVIII-XIX w. odwachy stawiały duże miasta, jako dobudówkę do Ratusza lub oddzielny budynek, obok niego. Był to najczęściej budynek o pięknym kształcie, projektowany przez najznakomitszych architektów. Odwachy (w Polsce nazywane także z francuska Kordergardami) są często wspominane w historii miast i w literaturze. Mniejsze miasta tworzyły odwach w budynku ratusza. W tym celu niekiedy wykorzystywano istniejące od wieków pomieszczenia straży miejskiej i areszt miejski. W Oleśnicy od dawna te pomieszczenia istniały w południowej części ratusza. Opisywał je jeszcze J. Sinapius.

Odwach zapewne mieścił się w Ratuszu, w jego południowej części. Na to wskazuje najstarszy rysunek ratusza z budką wartownika przed wejściem do części południowej. Ta budka była dobrze znana i zadomowiona w mieście, skoro nawet pisano w reklamach gazetowych (w latach 1850-1860) - "sklep na wysokości budki wartowniczej". Przed odwachem była tzw. warta główna. W mieście znajdowały się inne miejsca ochraniane przez wojsko. Z widokówek wynika, że dwie budki wartownicze stały na ob. ul. M. Reja. Z odwachu wychodziły patrole, które kontrolowały zachowania żołnierzy i posiadanie przepustki. Ci, którzy w czymś zawinili, zostawali doprowadzani na Odwach.

Zapewne Odwach ściśle był związany z posterunkiem policji, który także umiejscowiony był w Ratuszu. Nie wiadomo, kiedy "ratuszowy" Odwach zlikwidowano. Zapewne nastąpiło to po wybudowaniu koszar, w których umieszczono odwach z prawdziwego zdarzenia. W dawnych czasach uważano, że nie był żołnierzem ten, kto nie spędził przynajmniej jednej nocy na Odwachu.


Od autora Lokacja miasta Oleśnica piastowska Oleśnica Podiebradów Oleśnica Wirtembergów
Oleśnica za Welfów
Oleśnica po 1885 r. Zamek oleśnicki Kościół zamkowy Pomniki Inne zabytki
Fortyfikacje Herb Oleśnicy Herby księstw Drukarnie Numizmaty Ciekawostki (ponad 400 tematów)
Książęce krypty
Kary - pregierz i szubienica Wojsko w Oleśnicy Walki w 1945 roku
Renowacje zabytków
Biografie znanych osób Zasłużeni dla Oleśnicy Artyści oleśniccy
Autorzy
Rysowali Oleśnice Fotograficy Wspomnienia osadników Mapy
Co pod ziemią? Landsmannschaft Oels Wydawnictwa oleśnickie Recenzje
Bibliografia Linki Podziękowania Księga gosci Dopisz się do księgi Zauważyli nas
Alte Postkarten - widokówki Fotografie miastaRysunki Interpelacje radnych Odeszli
Nowości
Szukam sponsora do wydania ksiażki o zamku oleśnickim