Medale oleśnickie

Wstęp
Znaczną pomoc w uzupełnieniu zbioru medali i monet związanych z księstwem oleśnickim uzyskałem od Piotra Kalinowskiego (serdecznie dziękuję) autora katalogów monet, rozprowadzanych na Allegro i publikowanych także w internecie.

14.01.2011 r. Uzupełniłem zbiór o nowe 3 medale Podiebradów z artykułu Magdaleny Karnickiej [2]. W oparciu o ten artykuł uzupełniłem podpisy pod kilkoma już umieszczonymi medalami.

Obecnie nie mam żadnej lub tylko niewielką informację o wielu przedstawianych medalach. Z czasem, do każdego z nich dodam opis historyczny.
Uwaga: Niektóre medale są w różnych katalogach opisywane jako monety i odwrotnie. Kilka z podawanych niżej opisów w j. łacińskim i niemieckim zostało odczytanych z nieczytelnych napisów na medalach, dlatego mogą być w nich literówki.

Medal związany z Karolem I, poświęcony jego ósmemu (10?) dziecku - Jadwidze (Hedwig) z 1525 r. Prawdopodobnie związany z jej ślubem z Jerzym - margrabią brandenburskim. Istnieje podobny medal (odrys - wyżej z prawej) z datą 1524 r., różniący się szczegółami [14].

Medal księcia Jana Podiebrada z ok. 1560 r. Wykonany przez Hansa Krona ze steatytu (kamień mydlany, odmiana talku), średnica 40,5 mm.
Awers: Popiersie księcia w lewo. Napis otokowy IOHANNES DEI GRA: DVX MONSTERBERGEN
Rewers: hanns kron [wg 2].

Medal księcia Karola II i jego pierwszej żony Katarzyny Berka z Dube z 1587, poświęcony objęciu przez Karola II pełni władzy w księstwie. Srebro złocone, lany, średnica 29,5 mm, waga 11,4 z uszkiem.
Awers: Popiersie księcia w prawo. Napis: CAROLVS D.G.DVX MONST. 1587.
Rewers: Popiersie Katarzyny (zm. 1583 r.) w lewo. Napis: CATHERINA D.G. DVCISSA MONS. [wg 2].
Medal ten znajduje się w Muzeum Narodowym we Wrocławiu.

Medal Karola II z 1591 r.(?) Wykonany z miedzi. 3 odmiany

Medal księcia Karola II z wizerunkiem Chrystusa. 1591 r. średnica 30 mm.
Awers: Popiersie księcia w prawo. Napis: CAROLVS DG DVX MVNST ATA.
Rewers: popiersie Chrystusa w lewo, w drapowanej szacie i koronie cierniowej

Około 1591. Srebro złocone, średnica 31,9 mm.
Awers: Popiersie Karola II w prawo. Napis: CAROLVS. D. G.- DVX MONST.A TA [Mniejszymi literami XXXXVI ANO - wiek 46 lat]
Rewers: Popiersie Elżbiety Magdaleny w lewo. Napis: ELIS.MAGD.V.G.G.H.Z. - MVNS.G.H.Z.LIG.V. [mniejszymi literami] BRIG. [ElŻBIETA MAGDALENA Z BOŻEJ ŁASKI KSIĘŻNA - ZIĘBICKA URODZONA KSIĘŻNA LEGNICKA I BRZESKA [wg 3].
Medal ten znajduje się w Muzeum Narodowym we Wrocławiu.

Medal dukatowy(dwudukatowy?) Karola II z mennicy oleśnickiej z roku 1593. Na rewersie napis: DOMINUS FORTITVDO MEA. Poświęcony był urodzeniom synów Henryka Wacława i Karola Fryderyka [2]

Medal Karola II z ok. 1612 r.
Awers: Popiersie księcia w prawo. Napis:CAROL. D: G.DVX.MUNS.ET.OLS.COM.GLA.
Rewers: Herb pięciopolowy z trzema klejnotami. Napis: S.C.M. CONS. ET. - SVPIL.CAPIT.

Medal Karola II z 1612 r. owal 39/32, srebro, Hans Rieger.
Awers: popiersie Karola II w prawo. Napis: CAROL. D. G. DVX. SIL. MUNS. ET.OLS. COM. GLA
Rewers: W tarczy zwieńczonej mitrą orzeł ziębicki z tarczą herbowa Podiebradów. Napis: GOTT IST MEIN TROST ANNO 161Z [wg 2]

Medal poświęcony drugiemu małżeństwu Karola II z Elżbietą Magdaleną Brzeską. 26 X 31 mm. Srebro 7, 2 g.

Książę Henryk Wacław Bierutowski/ 1636 r. Przyjmuję, że jest to medal, ważny dla historii księstwa oleśnickiego i Podiebradów.
Natomiast w katalogach jest opisany jako moneta - dlatego figuruje w dziale Monety oleśnickie. Ze zboiorów oleśnickiego kolekcjonera.

Henryk Wacław z żoną Anną Urszulą, wymiar 40/33 mm. 1637 r. Medal złoty poświęcony nadaniu Annie Urszuli godności księżnej Świętego Cesarstwa Rzymskiego na Bierutowie. Zobacz historyczna interpretacje medali Henryka Wacława.
Awers:Popiersie Henryka Wacława 1/3 w prawo. Napis: HEIN.WENC.D.G.DVX.SI.MVU.O.ETB.SVP.SI.CAP.
REWERS:Popiersie księżnej 1/3 w lewo. Napis: ANNA.VRSVLA.V.G.G H:ER.Z.BERN.V.H.Z.M.

Medal złoty, owalny wymiarze 38/29 mm księcia Karola Fryderyka z 1645.
Awers: popiersie księcia w prawo. Ryty napis tytularny: C.F.H.Z. - M. A[nn]o.1645
Rewers: tarcza zwieńczona mitrą, w niej orzeł ziębickim i na którym herb Podiebradów. Napis: GOTT IST MEIN TROST (maksyma Podiebradów) ANNO 161Z

Poniższy medal nie został wybity przez Podiebradów (zapewne przez rodziców księżnej), ale związany jest z księciem Karolem Fryderykiem

Książeta oleśniccy byli krzewicielami i propagatorami sztuki medalierskiej. Najbardziej znanym medalierem książąt wirtemberskich był Jan Neidhardt. Dzięki niemu w XVIII w., medale oleśnickie, oprócz brzeskich, wyróżniały się kunsztem artystycznym.

Medal owalny wymiar 36/29 mm, złoty, o wadze 7 i 1/2 dukata, projektu wrocławskiego złotnika D. Vogt z popiersiem Sylwiusza wykonany 9 czerwca 1659 r. Napis owalny: Syl. D.G.Dux Wurt. &.Tecc. n.n. in. Sil. Olsn.Com. Montp, D in Heid. Sr & Medz. Na rewersie podobno scena związana z przodkiem Eberhardem Brodatym, który dla hrabiów wirtemberskich uzyskał tytuł książęcy. Jakoby na rewersie umieszczono postać oficera i żołnierza. Nad nimi napis FIDELITE OBLIGE (dodano 7.12.2009).

Medale z okazji ślubu Sylwiusza Fryderyka i Eleonory Karoliny (Charlotty) Mompelgard.

Medal z 1672 roku. W otoku umieszczono tytulaturę księcia i księżnej, z tego duża część sprowadzona do postaci inicjałów.Awers: SYLV. FRID. D. G. DUX. WURTT. T. IN SIL. OLSN. COM. MONT. DYN. IN. H. ST. & MEDZ. Rewers. ELEON. CHARL. D. G. DUC. WURT. T. & CHAST. I. SIL. OLSN. COM. M. & COLL. D. I. H. ST. F. & M. Mincerz J.N. Na krawędzi medalu: QVOS VIRTUTIS FACIES HOS FACIERVM QVOQ VIRTUS SOCIAT. 46mm, 49.75 g. (dodano 10.12.2009).

1672 r. Awers: Popiersie Sylwiusza Fryderyka i Eleonory Charlotty. Napis otokowy tytularny: SYL. FRIDD. G. DUX. W. T. IN SIL. OLS. C. M. D. I. H. ST. & M; ELE.CHAR. D.G.D.W.T.& CH. A. I. S. 0. C. M. C. D. I. H. ST. F. & M. Rewers: W cedrowej alei leży kamień w postaci prostopadłościanu, na którym stoi diament w postaci ostrosłupa. Nad drzewami napis NESTIR LABI VIRRUS. 41.5 mm, 24.15 g. (dodano 10.12.2009)

Ciekawostka numizmatyczna z wygrawerowanym napisem. Ze zbioru Piotra Kalinowskiego

Medal z 1677 r. poświęcony 5-leciu panowania Eleonory Karoliny Mompelgard.

Autor J. Neidhardt. 55 mmm, 75, 25 g. Na awersie i rewersie inicjały IN.
1677 rok. Awers napis tytularny otokowy: SYLVIUS FRIDERICUS:D:G:DLIX: WURTTEMB: TEC: IN: SIL: OLS. Rewers: ELENOROA: CAROLINA: DG. DUCISS. WURTTEMB. TEC. & OLS. Na krawędzi medalu napis SI. DEUS. PRO. NOBIS, QUIS. CONTRA. NOS ANNO. CHRISTI . MDCLXXVII. CONIUGII QUINTO 55.6mm, 79.80g

Rzadki przypadek - medal wykonany przez dwóch oleśnickich mincerzy Johanna Neidhardta i Samuela Pfahlera. Na awersie popiersie Sylwiusza Fryderyka autorstwa J. Neidhardta (widoczne inicjały IN) 1676 r., popiersie księcia w zbroi i dużej peruce, z głową zwróconą na wprost. Napis w otoku SYLVIUS.FRIEDERICUS.G.D. DUX.WURTEMB.TEC.& IN. SILESIA. OLS. - Sylwiusz Fryderyk z bożej łaski książe Wirtembergii, Tec i na Śląsku Oels. Pod siodłem inicjały JN. Rewers: Napis w otoku SI DEUS PRO NOBIS, QUIS CONTRA NOS (Bóg jest z nami, któż przeciw nam!), poniżej pod mitrą książęcą herb Wirtembergów niesiony przez anioły, napis na szarfie - Olsna in Silesia. W centrum weduta Oleśnicy, niżej data 1676, Inicjały mincerza Samuela Pfahlera - SP, srebro, śr 47 mm, 34.40 gram. Dziękuję za konsultację Panu Janowi Węcławskiemu z Warszawskiego Centrum Numizmatycznego.

Książę polecił wybić medal dla przypomnienia dwustulecia założenia uniwersytetu w Tybindze przez swego przodka Eberharda Brodatego, który dla hrabiów wirtemberskich uzyskał także tytuł książęcy.

Kształt - owal. Materiał - srebro. ciężar 15,53-16,32 g. Wymiary 38 x 32 mm + ucho. Awers: popiersie księcia Sylwiusza Fryderyka w bogatej zbroi, przepasany antyczną szarfą (togą) i w dużej peruce. Napis w otoku SYLVI(US) FRID(ERICUS) D(EI) G(RATIA) DUX WURTEMB(ERGENSIS) TEC(CENSIS) IN SIL(ESIA) OLS(NENSIS. (Sylwiusz Fryderyk, z łaski Bożej księże wirtembergii, Tecku i na śląsku Oleśnicy). Pod spodem inicjały IN - Johanna Nieidhardta.

Revers: Pod promieniami słonecznymi ręka Boża (opatrzności) z obłoków podaje koronę książęcą. Niżej na poduszce berło otoczone gałązkami oliwnym. Napis w otoku w dwóch wierszach EBERHARDUS BARBATUS EX UTROQUE IMMORTALIS - DER HATT DIE HERZOGS WURDE BRACHT 1495. 21. JULI UND TUBINGEN BERUHMT GEMACHT 1477. 3. JULI. (Eberhard Brodaty podwójnie nieśmiertelny - 21 VII 1495 r. uzyskał tytuł książęcy, a 3 VII 1477 r. uczynił Tybingę sławną). Pod poduszką napis OLS, SILESIORUM. 1677

Medal srebrny z 1677 r. dotyczy członkowstwa księcia w towarzystwie Fruchtbringende Gesellschaft (dodano 9.11.2009).

Medal na 5-lecie małżeństwa owalny z 1677 roku. 32 x 41 mm. waga 17,17 g. Awers wykonał JN, rewers SP.
SYLVI. FRID. D. G. DUX. WURTEMB. TEC. IN. SIL. OLS. Rewers: herb księtwa wirtembersko-oleśnickiego. Powyżej niego data 1677. Napis: DITESCO PIETATE ET IUSTITIA. Inne informacje o wymiarach i ciężarze 32/37,8mm, 18 g. (uzupełniono 10.12.2009)

Medal wybity w 1686 r. Awers: Postać księcia Fryderyka Wirtemberga z linii Mompelgard (przodek Sylwiusza). Nad nim wyłania się ręka z palmą. Napis otokowy: SVB AVSPIC.io. FRIDER.ici. MAGNAN.imi. D.ucis. Wurtenbergici. Habit.um. EST.COLLOQV.ium. MOMPELG.ard. A.nno. C.hristi 1586
Rewers:Postać księcia Georga Wirtemberga (teść Sylwiusza). Napis otokowy: GEORG.ius CONSTANDS D.ux W.urtenbergis. T.ecca. C.omes M.ompelgardi. RENOVAV.ir SECVLAR.em EIVS. MEMOR.iam. A.nno.C.hristi.1686. (dodano 10.11.2009)

Rewers:(dodano 10.11.2009) Anna D.G. Princeps Wurtembergensis Teccenis, Nata Ducissa Chastillonensis, Comes De Colligny.

1687 r.

Braki:
Medal z 1686 roku, owalny, wykonany z ołowiu, wymiar 40,6 mm, 55,5 g. przedstawiający Elżbietę Marię Podiebrad. Autor JN.

W Muzeum Medalierstwa (gablota I) znajduje się medal Chrystiana Urlyka, srebro, dwustronny, bity, śr. 53,6 mm

Medale zaślubinowe
Pierwwszy ślub. 13.03.1672 r. z Anna Elżbietą córką Chrystiana II, księcia von Anhalt- Bernburg. Pierwsza małżonka zmarła 3.09.1680.

Drugi ślub 27 10. 1683 r. z Sybillą Marią córką Chrystiana I, księcia von Sachsen- Merseburg. Druga małżonka zmarła 19.10. 1693 r.

Trzeci ślub 7. 12. 1695 r. z Zofią Wilhelminą córką Ennona Ludwika, księcia wschodnio-fryzyjskiego. Trzecia żona zmarła 4.02. 1698 r.

Czwarty ślub 6.12.1700 r. z Zofią córką księcia Gustawa Adolfa, księcia von Mecklenburg-Gustrow. Z tej okazji wybił monetę dukatową. Czwarta żona zmarła 7.06. 1738. Przeżyła męża o 34 lata.

Na awersie popiersia Christiana Ulryka i jego żony. Na rewersie herb księtwa Wirtembersko-Olesnickiego - niżej zarys Oleśnicy od strony dawnej bramy wrocławskiej. Z lewej bowiem pokazano zamek, potem pojawiają się: kościol zamkowy, ratusz, wieża ratuszowa itd. Widzimy też trzy bramy miejskie z wieżami i mostami przez fosę. Na pierwszym planie pokazano kościół św. Anny z cmentarzem i częścią przedmieścia.

Narodziny dzieci.
Chrystian Urlyk miał piętnaściorgo dzieci. Najbardziej oczekiwani byli chłopcy, jako przedłużenie rodu i następcy na stolcu książęcym. Dlatego tylko z tej okazji wybijano medale. Dwaj pierwsi Chrystian Urlyk (imiona po ojcu) i Leopold Wiktor nie przeżyli roku. Dopiero trzeci syn żył dłużej i z tej okazji wybito medale oraz monety.

Chrystian Erdmann urodzony 24.07.1686. Żył tylko 4 lata. Zmarł 8.07.1689 r. Ojciec wybił na jego urodzenie złoty medal 4-dukatowy oraz Dukat (złotą monetę medalową).

Awers: Ch. Erdmann leży w kolebce, widoczny jeden wąż rozrywany przez dziecko i drugi wspinający się na kolebkę. Mały książę został porównany do Herkulesa, który, będąc dzieckiem, zadusił w kolebce dwa węże nasłane przez Herę. Obok kołyski palma, na której herby Wirtembergów i Saksonów. Powyżej ręka wyłaniająca się z chmur i dodająca liść palmy. Wyżej napis Spes Expectata diu. Rewers:wyobrażenie słońca: Na nim napis wykonanym po hebrajsku, niżej napis: Qui Dedit Deus. Jako promienie słońca napisy Protegat, Conserver, Augear. Na krawędzi (rancie) napis: Christian Erdmann. Dux.W.T.O.B.Nat. Martisb. D.XXIV. Renatus XXVII. Juli S.V.M.DC.LXXXVI Złoty medal o wadze 4 dukatów. Śr. 34,5 mm, ciężąr 13,5 g.

Awers: Całe księstwo prezentuje się na nim jako krajobraz (awers - z prawej) z miastami (m.in. Trzebnica, Psie Pole, Oleśnica, Bierutów i inne). Nawet nie zapomniano o płynącej obok Bierutowa rzece Waide (Widawa ). Ponad tym krajobrazem widzimy gwiazdę i obok czytamy: IL LUXIT = ona wyszła. W ten sposób symbolizowano nowo urodzonego księcia. Wielokrotnie skracany napis po łacinie brzmi: Serenissimo Principi & Domino Carolo Friderico, Duci Wurtembergensi Teccensi, Olsnensi, Bernstadiensi, Nato Martisburgi Ao. 1690. D. 17. Febr. Temu Księciu i Panowi Karolowi Frydrykowi, księciu Wirtembergii, Teck, Öls i Bernstadt urodzonemu w Merseburg anno 1690, dnia 17 lutego. Na rewersie kartusz z napisem BOLATIO - na morzu płynie arka Noego. Srebro. Śr. 33.2 mm, ciężąr 10.20 g. (dodano 10.11.2009)

Awers: Przedstawiony pałacyk w Zbytowej i opadająca gwiazda. Napis otokowy skrócony S. Pr. & Dn, Christian. Url. D. W. T. O. B. Nato In Arce VIGUT. A 1691. D.27 Ja. Napis rozwinięty: Serenissimo Principi & Domino Christiano Ulrico, Duci Wurtembergensi Teccensi, Olsnensi, Bernstadiensi, Nata In Castro Vilgut Ao. 1691. D. 27. Ian. Pod gwiazdą napis: Oritur Altera. Rewers: Przedstawiony ogród z rosnącym drzewkiem, które podlewa ręka wyłaniąca się z niebios. napis: Dabit Deus Increnentum. (Dodano 10.12.2009 r.) Zobacz więcej

Uroczystości ślubne córek
Ślub (wesele) pierwszej córki Chrystiana Urlyka I

Ślub (wesele) Luizy Elżbiety, która 17.08.1688 r. wyszła za mąż za Filipa księcia von Sachsen-Merseburg. 20 sierpnia odbyło się wesele i z tej okazji wykonano pokaz strzelania ogni sztucznych na zamku w Bierutowie. Zobacz dalej

Ślub kolejnej córki - Zofii Angeliki 23 04.1699 r. z Fryderykiem Henrykiem, księciem von Sachzen-Zeitz

Medale okolicznościowe
Medal z okazji ukończenia studiów przez synów Chrystiana Urlyka.

Książę Chrystian Ulryk zlecił wykonanie tego medalu (przed 1704 r.) z okazji ukończenia studiów przez jego synow - Karola Fryderyka i Chrystiana Ulryka II na uniwersytecie Viadrina we Frankfurcie nad Odrą i ich powrotu do domu. 14 letni Karol Fryderyk był w semestrze zimowym 1704/1705 rektorem Uniwersytetu (wybieranym wśród studentów). Popiersia obu synów są pięknie wykonane na awersie medalu. Tam zwyczajowy napis tytularny. Na rewersie widać połączone ręce obu synów nad wizerunkiem Oleśnicy, co miało podkreślić ich braterstwo i zgodę. Tutaj także umieszczono herb Wirtembergów. Nad nim napis CONCORDIA FRATRUM. Medal ma średnicę 43 mm i wykonany jest ze srebra, 18.90 g.

Medal z zawodów strzeleckich z okazji ślubu w 1672 r. w Oleśnicy, które wygrał Chrystian Urlyk

Medale pośmierterne

Chrystian Urlyk polecił wybić medal i monety pośmiertne tylko pierwszej żonie Annie Elżbiecie zmarłej 3.11.1680 r.

Awers: CHRIST. VLR: D. G. DUX. W. T. O. B. Rewers. ANNA ELISAB. DUCISSA.WURT.OLS.& BERNSTAD. Na krawędzi napis: EXTINCTA SUPERSTES. Śr 14 mm, 3.37g. (dodano 10.12.2009)

Medal pośmiertny księcia Chrystiana Ulryka I. Zmarł 5.04.1704 r.

Książę Juliusz Zygmunt nie zlecił wykonania żadnego medalu. Jego postać jest jedynie widoczna na pośmiertnym talarze wybitym w 1684 r.

Księżna Anna Zofia (1677-1726). Medal wybity w 1684 r. z okazji objęcia regencji w księstwie Trzebnickim z siedzibą w Dobroszycach (Juliusburgu) po śmierci męża. Medalier J. Nieidhardt, śr. 44,6 mm. Gablota I w Muzeum. Medalierstwa.
Napis skrótowy na awersie: D. G. Anna Zofia, Dux Würtembergensis Et Teccensis, In Silesia Olsnensis. Nata, Dux Megapolitans, Tutrix Et Gubernatrix.

Medal wybity w 1700 r. z okazji złożenia hołdu przez stany księstwa bierutowskiego regentce księżnej Annie Zofii. Średnica 34,5 mm.

Medal z ołowiu wybity w 1702 r. z okazji powrotu księcia Karola (1682-1745) z uniwersytetu. Na rewersie widok Bierutowa. 44,7 mm

Medal wybity z okazji objęcia rządów w księstwie w 1702 przez księcia Karola. Śr. 46 mm, waga 33,16 g.

Medal wybity z okazji ślubu (20.12.1703) Karola z Wilhelminą Luizą, córką Bernarda I, ks. von Sachsen-Meiningen.

Poniżej medal wybity w 1745 r. z okazji objęcia księstwa oleśnickiego przez Karola Krystiana Erdmanna (napisy wymagają przetłumaczenia).

Na medalu wydanym z tej okazji pokazano, że akt homagialny stanów oleśnickich (na tarczy inicjał WO - wirtembersko-oleśnickie) odbył się 15 października 1744 r., a stanów bierutowskich (na tarczy inicjał WB - wirtembersko-bierutowskie) 8 lipca 1745 r. Średnica medalu 32 mm, waga 10,38 g

Medal wybity z okazji ślubu córki ostatniego księcia wirtemberskiego z linii oleśnickiej - Fryderyki Zofii Charlotty Augusty (ur. 1751 r.) i Fryderyka Augusta, Welfa z linii brunszwicko-lüneburskiej (ur. 1740 r.). Napisano na nim: W górze - Fortes sic junguntur fortibus. Niżej - In memoriam diei festi celebrati 1768 d.6. Sept. IGH Johann Gottlieb Held z Wrocławia Średnica 43,5 mm; waga 28,5 g

Medal wybity na cześć zmarłej 4 listopada 1789 r. córki - Fryderyki Zofii Charlotty Augusty - żony księcia brunszwicko-oleśnickiego Fryderyka Augusta Średnica 38 mm, waga 19,9 g

Medale z okazji złotych godów Karola Krystiana Erdmana autorstwa Antona Koeniga (wg informacji z Muzeum Medalierstwa).

Medal pośmiertny księcia Karola Krystiana Erdmanna. Średnica 29,5 mm, waga 7,45 g.

Medal pośmiertny (1793 r.) Marii Sophii Wilhelminy - żony księcia Erdmanna
Średnica 29,3. waga 7,45. Autorstwo Johann Gottfried Held (ojciec i syn). W Muzeum Medalierstwa, gablota II

Medal (inne dane - moneta 1/2 Talara) wykonany z miedzi (inne dane - srebro), śr. 33,5 mm, waga 14,07g. Awers: głowa w prawo, wokół napis: FRIEDERICVS AVGVSTVS BRVNSV.OLSN.DVX. Pod głową sygnatura AS (Alt Stadt, wg innych A. Ambramson). Rewers: postać bogini obwitościi stojącej obok kolumny; w odcinku napis: FID.PRAEST.MDCCXCIII; wokół napis: DVCATVS OLSNENS. Na kolumnie medalu widoczny jest koń - godło z herbu Brunszwików. Data 1793 r. dotyczy objęcia księstwa oleśnickiego. Autor albumu medalierskiego zaszeregował ten medal do działu medali masońskich. Można mieć wątpliwości. Być może, że przyjęto za masoński element kolumnę z herbem Welfów.

Medal (moneta 2/3 talara) poświęcony hołdowi stanów księstwa brunszwicko-oleśnickiego 1 września 1973 r. śr. 36.5 mm. waga 17.90.

Kalinowski P. Monety książąt oleśnickich. Katalog. Kalety 2008
Karnicka M. Medale i monety pamiątkowe książąt ziębickich. W:Ziębice - miasto św. Jerzego. Dzieje i kultura dawnej stolicy książęcej. red. B. Czechowicza. Wrocław 2010 s. 101-115
Karnicka M. Medale księcia ziębicko-oleśnickiego Karola II Podiebrada i jego żon w zbiorach Muzeum Narodowego we Wrocławiu. "Wrocławskie Zapiski Numizmatyczne", 2004. 1, s.9-11
Pięć wieków medalierstwa śląskiego. Wyd. Muzeum Śląskie w Gorlitz 1999 r. Tekst i zdjęcia F.P. Maercker
Przybył J. Jan Neidhardt. Nadworny medalier książąt oleśnickich. Kwartalnik Powiatu Oleśnickiego nr 1(6) 2003
Więcek A. Dzieje sztuki medalierskiej w Polsce. Kraków. 1989
Więcek A. Medale Piastów Śląskich. Warszawa 1958 r.
Carus W. Unsere Heimat auf Münzen und Medaillen. Oelser Heimatblatt. Dezember 1966, February 1967
Saurma-Jeltsch, Hugo Freiherr von: Schlesische Münzen und Medaillen. Breslau 1883
Spis medali i monet oleśnickich Olsnographia T1. s. 546 (294)
http://www.uni-tuebingen.de/uni/qvo/at/attempto12/text12/att12_culture4.html (tekst)
Monety Złotego Stoku http://www.zlotystok.net/zs_monety.php?PHPSESSID=189356c92bd454458c38a66f3da9642c
Order księcia Fryderyka Augusta von Braunschweig-Oels z 1792 r. http://www.medals.org.uk/brunswick/brunswick022.htm
Felcman, O., Fukala, R. a kol. Poděbradové. Rod českomoravských pánů, kladských hrabat a slezských knížat . Praha: Nakladatelství Lidové noviny, 2008. s. 426-443


Anna Zofia księżniczka Sachsen-Altenburg - pierwsza żona Karola Fryderyka.
Napisy na medalu: Av: ANNA SOPHI:G.M.Z.BHZ Rv: EN DIEU MON ESPERANCE EN TOUTE ADVERSITEZ 1618 (W Bogu moja nadzieja w każdej przeciwności - tłum. Elżbieta Nienałtowska. Paryż). Wymiar medalu: 44 x 36 mm. Grubość od 1 do 3 mm. Waga: 15 g. Anna Zofia (ur. 3.02. 1598. Torgau. Córka Fryderyka Wilhelma I, księcia Sachsen-Altenburg i Anny Marii). Wyszła za mąż za Karola Fryderyka Podiebrada 24.11.1618 r. w Oleśnicy. Zmarła 20.03.1641 w wieku 43 lat w Oleśnicy.